परिचय
बिल्डुङ्सरोमान भनेको नायकको बाल्यकालदेखि वयस्कतासम्मको मानसिक, नैतिक र आध्यात्मिक विकासलाई पछ्याउने उपन्यास-विधा हो। सुरुमा नायक निर्दोष, अनुभवहीन हुन्छ; अन्त्यमा अनुभव र संघर्षमार्फत परिपक्वता हासिल गर्छ।
शब्दको उत्पत्ति
‘बिल्डुङ्सरोमान’ शब्द जर्मन भाषाविद् योहान कार्ल साइमन मोर्गेनस्टर्नले सन् १८१९ मा गढेका थिए। पछि विल्हेम डिल्थेले सन् १८७० मा वैधता दिए र १९०५ मा व्यापक प्रचलनमा ल्याए।
आदिरूप र विशेषता
गोएथेको ‘विल्हेम माइस्टर्स लेयर्याह्रे’ (१७९५-९६) लाई यस विधाको पहिलो र सबैभन्दा प्रभावशाली उदाहरण मानिन्छ। मुख्य विशेषता: नायक र समाजबीचको द्वन्द्व, र अन्त्यमा समाजमा समाहित हुनु।