परिचय
मार्टिन हाइडेगर जर्मन दार्शनिक थिए, जसलाई फेनोमेनोलजी, हर्मेन्युटिक्स र अस्तित्ववादमा दिएको योगदानका लागि चिनिन्छ। उनको सन् १९२७ मा प्रकाशित प्रमुख कृति ‘बीइङ एन्ड टाइम’ मा उनले ‘दासाइन’ भन्ने अवधारणामार्फत मानिसको अस्तित्वको विश्लेषण गरे।
दार्शनिक योगदान
हाइडेगरको विश्लेषणले मानिसलाई संसारमा ‘फालिएको’ अस्तित्वको रूपमा हेर्छ, जसले समयसँगको सम्बन्धमा नै आफ्नो अस्तित्व बुझ्नुपर्छ। उनको यो चिन्तनले सार्त्रको अस्तित्ववाद, गादामेरको हर्मेन्युटिक्स, र देरिदाको डिकन्स्ट्रक्सनलाई प्रत्यक्ष प्रभाव पार्यो।
नाजी पार्टीसँगको विवादास्पद सम्बन्ध
सन् १९३३ मा हाइडेगर फ्राइबुर्ग विश्वविद्यालयका रेक्टरमा निर्वाचित भए र नाजी पार्टीमा सामेल भए। दोस्रो विश्वयुद्धपछि उनलाई ‘डिनाजिफिकेसन’ सुनुवाइपछि पढाउन प्रतिबन्ध लगाइयो। उनको दर्शन र नाजीवादबीचको सम्बन्ध आजसम्म पनि विद्वानहरूबीच बहसको विषय बनिरहेको छ।